Koszyk 0
Wkładka domaciczna, potocznie nazywana „spiralą”, to niewielkie, elastyczne urządzenie umieszczane w jamie macicy. Jest długoterminową, odwracalną metodą antykoncepcji. Nie trzeba pamiętać o niej każdego dnia, a płodność po jej usunięciu zazwyczaj szybko wraca.
Dostępne są dwa podstawowe rodzaje wkładek: hormonalne i miedziane. Oba są bardzo skuteczne – ich skuteczność przekracza 99%. Czas działania zależy jednak od konkretnego modelu, dlatego warto sprawdzić zalecenia dotyczące używanej wkładki.
Wkładka hormonalna – działanie i wpływ na miesiączki
Wkładka hormonalna stopniowo uwalnia lewonorgestrel, czyli progestagen. Działa przede wszystkim miejscowo: zagęszcza śluz szyjkowy, utrudniając plemnikom przedostanie się do macicy, oraz wpływa na błonę śluzową macicy. U części osób może też hamować owulację, ale nie jest to jej jedyny mechanizm działania.
Jedną z istotnych zalet wkładki hormonalnej jest jej wpływ na krwawienia. Z czasem miesiączki często stają się krótsze i mniej obfite. U części osób krwawienia mogą całkowicie ustąpić – samo w sobie nie oznacza to, że krew „zalega” w macicy. W pierwszych miesiącach mogą jednak występować plamienia lub nieregularne krwawienia.
Niektóre wkładki hormonalne mogą być stosowane w postępowaniu przy obfitych miesiączkach. Wkładki nie należy jednak traktować jako uniwersalnego leczenia endometriozy lub adenomiozy – decyzja zależy od objawów, rozpoznania i konkretnego preparatu.
Wkładka miedziana – antykoncepcja bez hormonów
Wkładka miedziana nie zawiera hormonów. Uwalniane przez nią jony miedzi wpływają na plemniki, utrudniając zapłodnienie.
To może być rozwiązanie dla osób, które chcą uniknąć hormonów. Trzeba jednak pamiętać, że wkładka miedziana może powodować obfitsze lub bardziej bolesne miesiączki, szczególnie na początku stosowania. Jeśli krwawienia są już obfite albo bolesne, warto omówić z lekarzem, czy ten rodzaj wkładki będzie odpowiedni.
Jak wygląda założenie wkładki?
Wkładkę zakłada lekarz lub inny uprawniony specjalista podczas wizyty. Przed zabiegiem przeprowadza się rozmowę o stanie zdrowia, miesiączkach, planach dotyczących ciąży i możliwych przeciwwskazaniach. Lekarz ocenia również, czy można z wystarczającą pewnością wykluczyć ciążę.
Wkładka jest wprowadzana przez szyjkę macicy za pomocą aplikatora. Samo założenie zwykle trwa kilka minut. Termin może zależeć od sytuacji klinicznej i rodzaju wkładki. Po założeniu wkładki hormonalnej czasem potrzebne jest dodatkowe zabezpieczenie przez określony czas – lekarz wyjaśni, czy dotyczy to danej osoby i preparatu.
Czy założenie wkładki boli?
Odczucia są indywidualne. Możliwy jest krótkotrwały dyskomfort lub skurcze przypominające ból miesiączkowy. Po zabiegu mogą wystąpić przejściowe pobolewanie podbrzusza i niewielkie plamienie.
Jeśli obawiasz się bólu, powiedz o tym przed zabiegiem. Można omówić dostępne sposoby zmniejszenia dyskomfortu oraz to, czego spodziewać się w trakcie i po założeniu.
Kiedy wkładka może nie być odpowiednim wyborem?
Kwalifikacja zależy od rodzaju wkładki i indywidualnej sytuacji. Założenie może wymagać odroczenia lub dodatkowej diagnostyki m.in. w przypadku:
- ciąży lub podejrzenia ciąży,
- aktywnego zakażenia narządów miednicy mniejszej lub ropnego zapalenia szyjki macicy,
- niewyjaśnionego krwawienia z dróg rodnych,
- niektórych nieprawidłowości anatomicznych utrudniających umieszczenie wkładki,
- aktualnego raka piersi – w przypadku wkładki hormonalnej,
- uczulenia na miedź – w przypadku wkładki miedzianej.
Okres po porodzie wymaga indywidualnego ustalenia terminu. Założenie wkładki przed upływem 4 tygodni od porodu nie jest automatycznie wykluczone w każdej sytuacji, ale znaczenie mają m.in. moment założenia i ryzyko wypadnięcia wkładki.
O czym jeszcze warto pamiętać?
Wkładka chroni przed ciążą, ale nie zabezpiecza przed zakażeniami przenoszonymi drogą płciową. W tym celu należy stosować prezerwatywy.
Po założeniu mogą zmienić się krwawienia. Jeśli pojawi się silny lub narastający ból, gorączka, nietypowa wydzielina albo bardzo obfite krwawienie, skontaktuj się z lekarzem.
Nie ma jednego rodzaju wkładki odpowiedniego dla wszystkich. Wybór warto oprzeć na stanie zdrowia, charakterze miesiączek, preferencjach i planach dotyczących macierzyństwa. Podczas konsultacji ginekologicznej można omówić, która metoda będzie najlepiej dopasowana do Twojej sytuacji.
Zastanawiasz się nad wkładką domaciczną? Umów konsultację ginekologiczną i porozmawiaj o tym, który rodzaj będzie odpowiedni dla Ciebie – z uwzględnieniem Twojego zdrowia, miesiączek i planów na przyszłość.
Masz pytania lub wątpliwości?
Znajdziesz mnie na instagramie @dr_strus – dzielę się tam wiedzą medyczną i odpowiadam na najczęstsze pytania Pacjentek.
Do zobaczenia!
Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Przy redagowaniu i rozwinięciu artykułu wykorzystano narzędzie AI. Grafiki zostały wygenerowane za pomocą narzędzi AI.
